Konstrukcja, kompozycja i narracja „Przedwiośnia” ostatnidzwonek.pl
      Przedwiośnie | inne lektury | kontakt | reklama | Wersja mobilna
streszczenieopracowaniebohaterowieżycie i twórczość autoratest   

Jesteś w: Ostatni dzwonek -> Lektury -> Przedwiośnie

Konstrukcja, kompozycja i narracja „Przedwiośnia”

Konstrukcja „Przedwiośnia” oparta jest na kontraście. W pierwszej części przedstawiona została idealna wizja Polski, czyli ojczyzna szklanych domów i dobrobytu. W drugiej ukazana jest rzeczywistość. Nawłoć jest obrazem stosunków panujących na polskiej wsi i w społeczeństwie w ogóle. Trzecia część oparta jest na konfrontacji ze sobą dwóch odmiennych ideologii, Lulka i Gajowca. Pomiędzy nimi znajduje się Cezary, który próbuje dokonać syntezy ich poglądów.

Kompozycja powieści jest oparta na historii głównego bohatera, któremu towarzyszymy przez dziesięć lat życia. Należy zauważyć, że jest ona niejednorodna, ponieważ poszczególne części „Przedwiośnia” diametralnie się od siebie różnią. „Rodowód” to nieco ironiczne wprowadzenie do fabuły powieści. Zawarte są tam wiadomości o rodzicach głównego bohatera.

[nr]Zabiegiem, który pozwolił Żeromskiemu poruszyć tyle znaczących tematów jest dynamizm głównego bohatera. Cezary zmienia się na kartach powieści, dorasta. Jest naocznym świadkiem wielu wydarzeń historycznych, przez co kształtuje swoje poglądy. „Przedwiośnie” skupia się głównie na problematyce politycznej i społecznej, ale także na psychologicznej.[/nr]

Część pierwsza – „Szklane domy” zawiera elementy opowieści biograficznej. Opowiada o losach Cezarego i jego najbliższych od wybuchu pierwszej wojny światowej, poprzez rewolucję bolszewicką, aż do roku 1919. Spotkać można w niej także elementy reporterskiego przedstawiania zajść, które toczyły się na ulicach Baku. Opisy krwawych rzezi, podawanie dat, liczb ofiar powoduje, że tekst nabiera znamion reportażu. W dalszej części można zauważyć, że więcej miejsca poświęcone zostało wewnętrznym przeżyciom Cezarego

Wreszcie pojawia się w tej części mit o szklanych domach. Można go przyjąć jako zabieg ukazania poprzez kontrast zła rewolucji, która wprowadza chaos, cierpienie i śmierć. Legenda ta pełni rolę symboliczną.


Narracja w tej części powieści jest personalna. W zależności od bohatera, o którym jest mowa, przyjmuje jego punkt widzenia. Ciekawym zabiegiem jest wstrzymywanie narracji, aby skupić się na jakimś wstrząsającym szczególe. Tak dzieje się na przykład, gdy Cezary spostrzega brak obrączki na palcu matki oraz gdy dostrzega piękno zwłok młodej Ormianki.

Część druga - „Nawłoć” mogłaby w zasadzie ukazać się jako osobna powieść czy nowela. To zdecydowanie najciekawsza, najbarwniejsza i najobszerniejsza część „Przedwiośnia”. Uwagę zwraca konwencja komiczno-sielankowa. Najlepiej świadczą o tym zabawne postaci, jak ksiądz Anastazy, czy zabawne sytuacje, przykładem których może być ucieczka Wandy przez rozwścieczoną perliczką. Pod koniec jednak następuje zmiana konwencji na naturalistyczną. Dzieje się tak podczas pobytu Cezarego w Chłodku, gdzie na własne oczy przekonuje się o warunkach, w jakich żyją parobkowie i komornicy.

Fabułę wzbogacają postaci drugoplanowe i epizodyczne. Bohater przeżywa wielką miłość, która kończy się dramatycznie. Podobnie jak w pierwszej części i tu dominuje narracja personalna. Panuje przekonanie, że ta część jest nadmiernie obszerna i przysłania najważniejsze problemy powieści.

Część trzecia - „Wiatr od wschodu”, wydaje się być pozbawiona fabuły. Za pomocą dialogów prowadzonych miedzy bohaterem a Lulkiem, Gajowcem i komunistycznymi agitatorami prezentowane są programy polityczno-społeczne, mające na celu poprawę sytuacji, w której znajdowała się Polska. Losy Baryki schodzą w tej części na dalszy plan, dopiero w dwóch ostatnich scenach, czyli spotkaniu z Laurą i marszu na Belweder powraca jako główny bohater. Narrator pozostaje bezstronny podczas wygłaszania poszczególnych koncepcji, pozwala to na dowolną interpretację zakończenia. Zmusza to także do podjęcia dyskusji na temat przyszłości Polski.



On chce TO zrobić,
a Ty nie jesteś gotowa?

10 zdań, które pomogą Ci
zatrzymać chłopaka przy sobie!

Mój pierwszy raz...

Szybki test:

W powieści dominuje narracja:
a) bezosobowa
b) płynna
c) personalna
d) odautorska
Rozwiązanie

Żeromski umożliwia:
a) optymistyczną interpretację zakończenia
b) tylko jedną interpretację zakończenia
c) pesymistyczną interpretację zakończenia
d) dowolną interpretację zakończenia
Rozwiązanie

W powieści dominuje narracja:
a) płynna
b) bezosobowa
c) odautorska
d) personalna
Rozwiązanie

Więcej pytań

Zobacz inne artykuły:

StreszczeniaOpracowanie
„Przedwiośnie” – szczegółowe streszczenie
„Przedwiośnie” – streszczenie w pigułce
Czas i miejsce akcji w „Przedwiośniu”
Geneza „Przedwiośnia”
Życiorys Stefana Żeromskiego
Motywy literackie w „Przedwiośniu”
Funkcja mitu szklanych domów w „Przedwiośniu”
Problemy społeczne w „Przedwiośniu”
Obraz rewolucji w „Przedwiośniu”
Interpretacja zakończenia „Przedwiośnia”
Historia w „Przedwiośniu”
Znaczenie tytułu powieści
Szczegółowy plan wydarzeń „Przedwiośnia”
Wizje Polski w „Przedwiośniu”
Problematyka psychologiczna „Przedwiośnia”
Konstrukcja, kompozycja i narracja „Przedwiośnia”
Filozofia w „Przedwiośniu”
Ekranizacje „Przedwiośnia”
Stefan Żeromski - kalendarium twórczości
Najważniejsze cytaty w „Przedwiośniu”
Bibliografia




Bohaterowie
Cezary Baryka – szczegółowa charakterystyka
Seweryn Baryka – charakterystyka
Droga życiowa Cezarego Baryki – od niedojrzałego czternastolatka do wciąż niedojrzałego dwudziestoczterolatka
Charakterystyka pozostałych bohaterów „Przedwiośnia”
Jadwiga Baryka - charakterystyka





Tagi:
• Charakterystyka Cezarego Baryki • Baryka - charakterystyka • Przedwiośnie Żeromskiego • Żeromski Przedwiośnie • streszczenie Przedwiośnia • Przedwiośnie Żeromski • Stefan Żeromski • Przedwiośnie geneza • Przedwiośnie czas i miejsce akcji • Rewolucja w Przedwiośniu • Przedwiośnie plan wydarzeń • Interpretacja tytułu przedwiośnie • Opracowanie przedwiośnia • cytaty Przedwiośnie • Narracja w Przedwiośniu